De dynamiek achter mentaal verzuim

Door: Winston & Partners

Mentale klachten beginnen zelden op het werk — maar ze landen er wel. Achter elk verzuimgeval schuilt een verhaal, ontstaan in de wisselwerking tussen werk en privé. Precies daar kun je als leidinggevende het verschil maken, vóórdat het te laat is.

Niet oplossen of oordelen, maar samen de balans herstellen. Daarmee versterk je de mentale gezondheid en voorkom je uitval.

De mentale gezondheid van mensen staat onder druk. Dat merken we ook op de werkvloer. En alhoewel je als leidinggevende of werkgever geen invloed hebt op alle factoren die tot disbalans leiden, kun je wel het verschil maken. Door te zien, te luisteren, te vragen en samen oplossingen te bedenken, wordt disbalans beperkt en inzetbaarheid versterkt.

Solutions! VPR en Winston & Partners weten uit de praktijk dat organisaties waarin mentale belasting bespreekbaar is en waar professionele ondersteuning tijdig wordt ingezet, verzuim wordt voorkomen en re-integratie sneller mogelijk is. Dat biedt perspectief en versterkt mentale gezondheid!

Twee situaties uit de praktijk

Angela zit in zwaar weer: ze heeft een zoon met gedragsproblemen, dat leidt tot een eindeloze zoektocht naar passende hulp, schulden, een dreigende scheiding. Op werk is het rommelig qua taakverdeling, er worden geen keuzes gemaakt; alles lijkt prioriteit te hebben. De werkdruk is enorm; twee collega’s zijn weg maar niet vervangen, er zijn deadlines en o ja die stagiaire moet ook begeleid worden. Angela wil altijd helpen en haar werk goed doen. Maar nu is ze uitgeput en zit ze ziek thuis.

Brian heeft regelmatig te maken met agressie van cliënten. Dit roept pijnlijke herinneringen op uit zijn verleden. De leidinggevende vindt het allemaal wel meevallen en komt met oplossingen als “Je moet gewoon…”. Daarnaast is Brians vader aan het dementeren en kan zijn moeder de zorg niet meer aan. Brian moet van alles regelen, slaapt slecht en gaat blowen om zijn negatieve gevoelens te dempen. Intussen voert de leidinggevende de caseload van Brian verder op. Brian voelt zich totaal onbegrepen en meldt zich bij het bedrijfsmaatschappelijk werk. Hij overweegt zich ziek te melden.

Wat als Angela tijdelijk minder taken had gekregen? Wat als Brian gevraagd was wat hem zou helpen? In die dynamiek achter mentaal verzuim kun jij als werkgever of leidinggevende een bepalende rol spelen.

Waarom mentale gezondheid steeds vaker op de werkvloer landt

Mentale gezondheid wordt door veel factoren beïnvloed. Het gaat enerzijds over hoe iemand in het leven staat: omgaan met dagelijkse uitdagingen, life events, emoties, zelfacceptatie en leefstijl. Anderzijds spelen werk- en privéomstandigheden een grote rol. In de praktijk zien we dat medewerkers hier steeds vaker ondersteuning bij nodig hebben, terwijl toegang tot reguliere zorg onder druk staat door wachtlijsten. Daarmee verschuift een deel van deze problematiek naar de werkvloer.

Wat kun je doen als leidinggevende of werkgever?

Het start met het (h)erkennen en bespreekbaar maken van signalen. Wat zie en hoor je? Bijvoorbeeld een medewerker die dingen vergeet, geen overzicht heeft, fouten maakt, geïrriteerd of vermoeid is. Het gaat niet om één signaal, maar om verandering in gedrag en functioneren. De kracht zit in erkenning en ruimte geven. Niet oplossen of oordelen, maar samen verkennen, keuzes maken en de balans herstellen.

Uiteraard heb je als werkgever of leidinggevende geen invloed op alle factoren die de mentale gezondheid van iemand bepalen. Je kunt wel medewerkers stimuleren keuzes te maken in hun privéleven die hun herstel ondersteunen, en je kunt professionele hulp aanbieden. Daarnaast kun je in de werkomgeving praktische dingen doen die de druk eraf halen en ruimte creëren voor herstel. Denk aan het tijdelijk aanpassen van werk (tempo, uren, complexiteit), prioriteiten stellen, duidelijkheid in taakverdeling en vooral steun en begrip vanuit leidinggevende en collega’s.

Het is daarnaast cruciaal dat de medewerker weer grip en regie krijgt op het (werk)leven. Geef dus ruimte en bied keuzes. Herstel vraagt om maatwerk; het verloopt zelden lineair en vraagt voortdurende afstemming.

Je staat er niet alleen voor

Er zijn vele interventies mogelijk gericht op activatie en het begeleiden naar eigen of ander werk. Winston & Partners en Solutions! VPR helpen je daar graag bij. Het versterken van de mentale gezondheid is in ieders belang en draagt bij aan een succesvolle organisatie.